đổi riêng mà nếu không phải người làng thì sẽ không hiểu được.Cách trung tâm Thủ đô khoảng 40km là làng Đa Chất (Đại Xuyên, Phú Xuyên, Hà
Nội) - ngôi làng duy nhất của Thủ đô đang lưu giữ một dòng ngôn ngữ cổ khay nhựa công nghiệp địa điểm Du lịch Tin tức . Dù chưa
rõ nguồn gốc nhưng với người làng Đa Chất, “tiếng lạ” vẫn được họ xem như báu
vật của làng.Theo sự chỉ dẫn, tôi tìm đến ngôi đình cổ của làng để gặp được ôngNguyễn Ngọc
Đoán – ông từ đình và là người hiểu rõ về ngôn ngữ cổ của làng. Khi gặp tôi, ông
vui vẻ hỏi: “Mỗ bao nhiêu rực?”, “Mỗ đã có xảo chưa?”. Tôi ngớ người, sững lại
trước câu hỏi của ông.Nằm giữa ngã ba sông Lương và sông Nhuệ, làng Đa Chất được coi là người “anh
cả” của xã Đại Xuyên, Phú Xuyên, Hà Nội. Ngôi làng có không gian yên bình của
chốn đồng quê ngoại thành với những đình, chùa,miếu. Đến đây, ta như lạc vào một
vùng đất lạ vì dân làng sử dụng một thứ ngôn ngữ riêng để trao đổi. Nếu không
phải là người dân sở tại, muốn nghe được, hiểu được bạn phải có người… phiên
dịch!<
Ông Nguyễn Ngọc Đoán giải thích và chia sẻ về hệ ngôn ngữ cổ của làng.Ông cười và nói rằng đó chính là thứ ngôn ngữ đặc biệt của làng ông đó. ÔngĐoán giải thích: Chiếu theo lệ tục của làng, hễ gặp người làng, trước tiên là
phải dùng thứ ngôn ngữ này để trao đổi với nhau không các cụ quở. Vừa rồi ông
hỏi là: “Cháu bao nhiêu tuổi?”, “ Cháu đã lấy chồng chưa?”. Cho đến tận lúc này,
tôi mới hiểu và trả lời được câu hỏi của ông.Ông mời chúng tôi vào ngôi đình cổ của làng để nói chuyện. Sau đó, vị “già
làng” cẩn thận mang ra những cuốn sách trông cũ kĩ và cổ xưa, lật giở từng trang
ghi chép lịch sử, tự hào kể cho chúng tôi nghe về những lớp ý nghĩa, cũng như vẻ
đẹp độc đáo, riêng biệt trong thứ ngôn ngữ “cómột không hai” trên dải đất hình
chữ S này. Ông còn không quên giới thiệu cho chúng tôi một vài câu nói quen
thuộc trong hệ ngôn ngữ cổ của làng: “Con thít đi – Con ăn cơm đi”, “Thít mận? –
Uống nước không?”,...Ông Nguyễn Ngọc Đoán chia sẻ: “Theo những tài liệu thần phả của làng Đa Chất
viết thì đây là nơi thờ Trung Thành Đại Vương, còn gọi là Thổ Lệnh Trường -
Tướng chỉ huy thời vua Hùng. Ngài là con thứ 3 của Hào trưởng vùng Hồng Giang
(sông Hồng) có tên Đào Công Bột - ông tổ của ngôn ngữ này. Trong cuộc chiến giữa
nhà Thục và vua Hùng, sau khi thắng trận thì về khao quân.Hồi đó, để làm ra hạt gạo tốn nhiều công sức. Thương dân, ngài đau đáu nghĩ
cách giúp. Ngài là người đầu tiên phát minh ra cối xay. Nghề làm cối được truyền
từ đời này sang đời khác, các thợ làm nghề muốn giữ gìn những bí quyết riêng nên
đã sáng tạo ra ngôn ngữ bây giờ. Câu nói “Sinh Bạch Hạc, thác Ba Lương” là để
chỉ ông tổ ngôn ngữ đặc biệt này. Sinh Bạch Hạc nói về Đào Công Bột, còn thác Ba
Lương nói về sự hóa củaThổ Lệnh Trường”.Theo hương ước của làng, ngôn ngữ cũng được xem như một phần linh hồn, một
phần tâm linh và cũng là tiếng nói mà cha ông đã phải cực kỳ vất vả, phải dày
công nhiều thế kỷ mới có được. Vì vậy mà tuy cận kề với các thôn khác như Cổ
Trai, Thường Xuyên, Thái Lai, Kiều Đông, Kiều Đoài nhưng ở các làng này, người
dân đều không biết và không nói được thứ ngôn ngữ cổ này.Theo lời kể của các cụ cao niên trong làng, ngôn ngữ của làng Đa Chất được
lưu giữ từ thời Văn Lang - Âu Lạc, và đây cũng là ngôi làng duy nhất còn giữ
được tiếng cổ.Cụ Lê Đình Hiệp (91 tuổi), người nhiều tuổi nhất làng và cũng là người am
hiểu về ngôn ngữ riêng biệt này cho biết: “Chỉ có người làng Đa Chất mới sử dụng
ngôn ngữ này, những người ngoài làng thì không thể. Vùng đất làng này có một
mãnh lực mà chỉ khi sống ở đất làng mới có thể thông thạo được ngôn ngữ làng. Cứ
ra khỏi làng là quên, các cô gái trong làng đi làm dâu xứ khác cũng chỉ một thời
gian là không nói thành thạo được tiếng làng mình nữa”.Các cụ bô lão trong làng chia sẻ, lo ngại cho thứ tiếng cổ ấy sẽ bị thất
truyền, bởi ngày nay, thế hệ thanh niên, thiếu niên không còn sử dụng ngôn ngữ
cổ quý của làng nữa. “Đây là một thứ tiếng cổ của làng, nhưng để nói lưu loát
được thì chỉ có những người từ 40 tuổi trở lên. Người càng cao tuổi thì nói càng
kín và lưu loát. Lớp trẻ hiện nay không còn ai sử dụng ngôn ngữ này nữa, tuy
nhiên khi nghe người trong làng nói, họ vẫn hiểu” – cụ bà Lê Thị Nhẫn ( 82 tuổi)
chia sẻ.Ông từ Nguyễn Ngọc Đoán cũng trăn trở: “Càng phong phú bao nhiêu lại càng hư
tục bấy nhiêu”. Thanh niên trong làng đôi khi lợi dụng “tiếng lóng” của làng để
trêu nhau, trêu những người lạ vào làng. Lệ làng khi xưa có quy định rõ ràng
rằng, tất cả những người sinh ra ở làng Đa Chất đều phải học thứ ngôn ngữ này.
Tuy nhiên, đến nay, ngôn ngữ ấy chỉ được truyền miệng từ đời này qua đời khác
trong làng. Đó cũng là lý do lý giải cho việc hệ ngôn ngữ cổ ấy ngày càng mai
một.Hiện nay, dòng ngôn ngữ cổ này tuy vẫn chưa được xác định rõ ràng nhưng đó
vẫn là một “báu vật” của làng Đa Chất, xã Đại Xuyên, Phú Xuyên, Hà Nội nói riêng
và của cả dân tộc nói chung. Vì vậy, việc cần gìn giữ và bảo tồn được thứ ngôn
ngữ độc đáo ấy cần được nâng cao.(Theo Công an nhân dân)Gửi chia sẻ, câu hỏi tư vấn tại đây hoặc về banxahoi@vietnamnet khay nhựa công nghiệp.vnĐường dây nóng HN:0923457788 - HCM: 0962237788 kỳ bí, ngôi làng, giao tiếp, ngôn ngữ cổ, Thủ đô
Xem Thêm :
0 nhận xét:
Đăng nhận xét